Wat zijn hemoplasma's?
Hemotrope mycoplasma's zijn zeer kleine bacteriën die zich aan rode bloedcellen kunnen hechten. Bij katten komen onder meer Mycoplasma haemofelis, Candidatus Mycoplasma haemominutum en Candidatus Mycoplasma turicensis voor.
Vooral M. haemofelis staat bekend als duidelijk pathogeen. Candidatus M. haemominutum, kortweg CMhm, wordt daarentegen ook bij ogenschijnlijk gezonde katten gevonden. Een positieve PCR betekent daarom niet automatisch dat deze bacterie de oorzaak is van bloedarmoede.
Nieuw onderzoek uit september 2026 helpt dat verschil beter begrijpen. Van 38 CMhm-positieve katten hadden er 13 anemie. Vlooieninfestatie bleek de enige onderzochte factor die na statistische correctie duidelijk met het ontwikkelen van bloedarmoede samenhing.
Waarom zouden vlooien belangrijk zijn?
Vlooien kunnen op twee manieren relevant zijn.
Ten eerste veroorzaken zware vlooieninfestaties zelf bloedverlies. Dat kan vooral bij kittens, kleine katten of langdurig besmette dieren ijzertekort veroorzaken.
Ten tweede bestaat al langer de verdenking dat vlooien een rol spelen bij transmissie van feline hemoplasma's. De nieuwe studie ondersteunt die mogelijkheid, maar bewijst ze niet. Een associatie tussen vlooien en ziekte is nog geen demonstratie van daadwerkelijke overdracht via een vlooienbeet.
Een vreemde vorm van bloedarmoede
Bij hemolyse verwacht een dierenarts normaal dat het beenmerg extra reticulocyten produceert. Toch was de anemie in deze studie vaak normocytair, normochroom en weinig regeneratief.
Waarschijnlijk speelden verschillende processen tegelijk: afbraak van rode bloedcellen, echt ijzertekort door bloedverlies en inflammatoire ijzerrestrictie door andere ziekten. Vrijwel alle anemische katten hadden minstens één bijkomende aandoening.
Daarom is het riskant om bij een anemische, CMhm-positieve kat de diagnostiek te stoppen zodra de PCR positief is.
Welke symptomen veroorzaakt bloedarmoede?
Mogelijke tekenen zijn bleke slijmvliezen, minder activiteit, verminderde eetlust, vermagering, snelle hartslag en sneller ademen. Bij ernstige acute anemie kan een kat duidelijk zwak worden of zelfs instorten.
Sommige katten met hemoplasma-infectie vertonen daarentegen helemaal geen symptomen.
Hoe wordt de diagnose gesteld?
Een volledige evaluatie kan bestaan uit een bloedtelling met reticulocyten, bloeduitstrijkje, PCR voor hemotrope mycoplasma's en onderzoek naar bijkomende aandoeningen zoals FeLV of FIV. Ook vlooienstatus en andere oorzaken van bloedverlies verdienen aandacht.
FAQ
Is iedere hemoplasma-positieve kat ziek? Nee. Vooral CMhm kan bij katten worden aangetoond zonder duidelijke ziekte.
Kunnen vlooien hemoplasma overbrengen? Dat wordt vermoed en deze studie ondersteunt een relatie, maar de exacte transmissieroute is niet definitief bewezen.
Kan een binnenkat besmet raken? Dat kan. Binnenleven sluit eerdere blootstelling, vlooien of andere mogelijke transmissieroutes niet volledig uit.
Moet een positieve PCR altijd behandeld worden? Niet los van symptomen en bloedonderzoek. De klinische context bepaalt of behandeling nodig is.
Conclusie
Nieuw onderzoek onderstreept dat bloedarmoede bij een CMhm-positieve kat meestal een multifactorieel probleem is. Vlooiencontrole is belangrijk, maar tegelijk moeten andere oorzaken en bijkomende ziekten worden onderzocht.
Lees ook
- Vlooien bij huisdieren
- Kunnen katten vlooien hebben in de winter?
- Teken bij katten
- Bijkomende Laboratoriumanalyses bij Afwijkende Bloedstalen